16/04/2017 00:00 GMT+7

Điều gì xảy ra khi con trẻ thiếu thốn tình thương “đúng cách” từ cha mẹ?

Có những con người, dù đã 20, 30 hay thậm chí 40 tuổi nhưng bên trong tâm hồn họ vẫn là một đứa trẻ.

Có rất nhiều cách lý giải cho vấn đề này và một trong những lý do được tâm lý học giải thích chính là bởi họ vẫn đang chờ đợi tình yêu thương mà họ đã không nhận được đủ trong những ngày thơ ấu!  

Ở mỗi lứa tuổi, nhu cầu của một đứa trẻ về tình yêu và sự quan tâm của cha mẹ thể hiện dưới các  hình thức khác nhau. Khi con bạn mới ra đời đến lúc tròn 1 tuổi, cảm giác tin tưởng đã bắt đầu hình thành và phát triển. Ở giai đoạn này, nhận thức của một đứa trẻ về tình yêu chứa trong cảm giác rằng mẹ luôn túc trực để ôm ấp, chăm bẵm, vỗ về.

Nếu cha mẹ không đầu tư thời gian ở bên trẻ vào thời điểm này, khi lớn lên trẻ sẽ phải đối mặt với nhiều rắc rối nghiêm trọng trong việc gây dựng mối quan hệ với người khác như: hay ngờ vực, dễ bị tổn thương, thiếu tin tưởng, luôn cảm thấy cô đơn.

Khi một đứa trẻ lớn hơn, khoảng 2-3 tuổi, trẻ cần có những bước đi đầu tiên để học về sự tự chủ và khả năng tự kiểm soát. Nếu cha mẹ cản trở quá trình này, chẳng hạn: làm thay trẻ những thứ trẻ có thể tự làm được hoặc thúc ép trẻ làm những việc quá khả năng của mình, cha mẹ sẽ khiến một cảm giác xấu hổ xuất hiện trong tâm hồn trẻ và có thể kéo dài suốt quá trình phát triển cá nhân. Giai đoạn này, nhận thức được yêu thương của trẻ chứa trong cảm giác cha mẹ luôn cổ vũ, động viên và cho trẻ không gian khám phá. Do đó, nếu cha mẹ dành quá nhiều thì giờ và sức lực để che chở cho trẻ khỏi những rủi ro từ thế giới xung quanh cũng như làm mọi thứ cho trẻ, thì bản thân trẻ sẽ cảm thấy nghi ngờ về khả năng của chính mình.

Đứa trẻ, từ đó, phát triển thành một người thiếu tự tin vào khả năng làm chủ thế giới xung quanh, luôn e dè cái nhìn từ mọi người vì sợ bị mọi người đánh giá, không chấp thuận như ngày xưa cha mẹ đã từng làm. Nghiêm trọng hơn, trẻ sẽ mắc chứng rối loạn cưỡng chế, tưởng tượng mình bị người khác cô lập, gây hại.

Khi trẻ ở giai đoạn từ 3 đến 6 tuổi, trẻ diễn giải tình yêu thương từ cha mẹ bằng những cơ hội để trẻ tự lực, tiếp tục cỗ vũ trẻ làm nhiều việc hơn cũng như được tôn trọng các sở thích cá nhân. Trẻ mong muốn được tán thưởng, được công nhận quyền để tò mò và sáng tạo. Nếu trong những năm này cha mẹ không cho phép con mình hành động độc lập nhiều hơn trước hoặc trừng phạt trẻ quá mức vì những đòi hỏi vô lý thì cảm giác tội lỗi phát triển trong tâm hồn trẻ.

Đến khi lớn lên, trẻ sẽ thường hành động thiếu mục đích và sự quyết đoán. Cảm giác tội lỗi liên tục có thể dẫn đến sự thụ động, cảm giác bất lực và ác cảm với sự thân thiện, gần gũi của người khác.

Vào độ tuổi trẻ đi học, sai lầm trong cách yêu thương mà cha mẹ thường mắc phải chính là bắt ép con cái học để theo kịp bạn bè, thường xuyên so sánh con với người khác, lấy thành tích làm tiêu chuẩn đánh giá giá trị con người. Theo tự nhiên, trẻ tự băn khoăn về khả năng của bản thân, thắc mắc về sự bình đẳng giữa bạn bè đồng trang lứa, khi trưởng thành sẽ phải chịu trạng thái ám ảnh công danh, sự nghiệp mà không thể phát triển các khía cạnh mang lại hạnh phúc trong cuộc sống.

Có thể khẳng định rằng chỉ khi cha mẹ yêu thương trẻ đúng cách và lành mạnh thì mới giúp trẻ nên người một cách trọn vẹn, được sống trong niềm hạnh phúc và hân hoan chờ đón mỗi ngày.

Tin liên quan:

8 bước nuôi dạy những đứa trẻ hạnh phúc

Những việc làm của bố mẹ cản trở khả năng phát triển trí tuệ của bé

Chăm con theo cách này là cha mẹ đang hại bé mà không biết

Những lưu ý khi nuôi con thời hiện đại